Luierinzameling.nl

Incontinentiemateriaal inzamelen: regels voor thuis en in de zorg

Incontinentiemateriaal is qua volume ongeveer even groot als babyluiers, maar juridisch een ander verhaal. Waar het vrijkomt, bepaalt welke regels gelden en wie de rekening betaalt.

Gepubliceerd: 8 september 2026 | Laatst bijgewerkt: 8 september 2026

Wij labelen informatie:VaststaandVoorgesteldNog onzeker

Hoe groot is deze stroom?

Onderzoek van Bureau Cyclusmanagement schat het gebruik op ongeveer 548 miljoen stuks per jaar, wat neerkomt op circa 184.000 ton afval. Bij een gebruik van drie stuks per dag gaat het om ruim 1.000 stuks en zo'n 368 kilo afval per gebruiker per jaar.

Ter vergelijking: volgens gegevens uit de GIP-databank gaven zorgverzekeraars in 2022 ongeveer 140 miljoen euro uit aan incontinentiemateriaal voor 434.000 gebruikers. Dat gemiddelde van circa 322 euro per gebruiker is vertekend, omdat veel mensen maar een deel van het jaar materiaal gebruiken.

Thuis: meestal bij de luiers

In gemeenten die luiers apart inzamelen, mag incontinentiemateriaal van huishoudens vrijwel altijd in dezelfde stroom mee. Praktisch geldt hetzelfde: gebruik een gesloten, doorzichtige of speciale zak en houd andere materialen eruit, zoals verband, handschoenen of katheterzakken, tenzij je inzamelaar dat expliciet toestaat. Kijk bij luiers inleveren wat er in jouw gemeente bekend is.

In de zorg: bedrijfsafval, andere regels

Bij ziekenhuizen, verpleeghuizen en andere zorglocaties is incontinentiemateriaal geen huishoudelijk afval maar bedrijfsafval. De instelling regelt inzameling en verwerking zelf via contracten, buiten het gemeentelijke systeem om. Het Milieu Platform Zorgsector stelt daarvoor een eis voor gescheiden inzameling, afvoer én verwerking.

Dat onderscheid heeft echte gevolgen. Een gemeentelijke inzamelaar mag bedrijfsafval niet zonder meer met huishoudelijk afval meenemen. Precies dat speelde bij de RMN-gemeenten, waar de bestaande luierinzameling per januari 2025 moest worden aangepast vanwege aanbestedingsregels en de scheiding van huishoudelijk en bedrijfsafval.

Kosten

De afvalkosten van incontinentiemateriaal worden becijferd op ongeveer 8,4 cent per stuk, samen circa 46 miljoen euro per jaar. Dat is per stuk ruim het dubbele van een babyluier, vooral omdat het materiaal zwaarder is. Reken je eigen situatie door met de kostenchecker; kies daar de optie incontinentiemateriaal.

Wat nog onzeker is

  • Hoeveel mensen precies incontinentiemateriaal gebruiken. Schattingen lopen uiteen van ruim 400.000 tot meer dan een miljoen; onderzoekers rekenen met circa 500.000.
  • Of en hoe incontinentiemateriaal uit de zorg onder een toekomstige producentenverantwoordelijkheid gaat vallen.
  • Hoeveel van deze stroom nu daadwerkelijk gescheiden wordt ingezameld.

Bronnen